Ojcowski Park Narodowy

Dolina Prądnika - serce Jury Krakowsko-Częstochowskiej - położona na obszarze Ojcowskiego Parku Narodowego, zaprasza turystów malowniczymi widokami, urozmaiconym krajobrazem, urokliwymi zakątkami. Wśród obiektów, które warto uwzględnić wędrując po Ojcowskim Parku Narodowym są m.in.: zamki w Ojcowie i Pieskowej Skale (zachęcamy do lektury artykułu o Zamku w Pieskowej Skale), jaskinie Łokietka i Ciemna (jedna z najstarszych siedzib człowieka w Polsce (120-115 tys. lat p.n.e.), wykorzystywana jeszcze w średniowieczu), muzea - Przyrodnicze im. Prof. Wł. Szafera OPN i Regionalne miejscowego Oddziału PTKK oraz ojcowska Kaplica Na Wodzie.

Ojców

Jaskinia Łokietka (Królewska) leży ok. 130 m. nad dnem Doliny Prądnika, na Chełmowej Górze. Grota jest największą i najpiękniejszą ze znanych jaskiń Ojcowskiego Parku Narodowego. Składa się z dwóch dużych komór połączonych krótkimi korytarzykami i salki zwanej "Kuchnią". Ściany jaskini są ciemne i okopcone, a nacieków niemal brak. Jaskinia jest oświetlona elektrycznie.

Godziny otwarcia:
•    9.00 - 18.30  -  (01.05 - 31.08);
•    9.00 - 17.30  -  (01.09 - 30.09);

Kaplica pw. św Józefa RobotnikaKaplica pw. św. Józefa Robotnika – Kaplica „Na Wodzie” powstała w 1901 r. przez przebudowanie dawnych łazienek zdrojowych. Obiekt ten przeszedł do historii jako przykład lokalnego oporu wobec zaborcy. Wedle przekazu jej budowa „na wodzie” wiąże się z zakazem wydanym przez cara Mikołaja II zabraniającym budowania obiektów sakralnych na ziemi ojcowskiej. Brak precyzji w sformułowaniu zakazu skrzętnie wykorzystała miejscowa ludność budując kaplicę nie na ziemi, a właśnie na wodzie.

Wzniesiona na planie krzyża kaplica posadowiona jest na filarach umieszczonych w potoku Prądnik. Jej ściany pokrywa ozdobny szalunek z desek, na dachu wznosi się ażurowa wieżyczka zwieńczona krzyżem.

zdjęcie pochodzi ze strony: www.drewniana.malopolska.pl

We wnętrzu znajdują się 3 ołtarze w kształcie szczytów chat chłopskich, w ołtarzu głównym umieszczony jest obraz Matki Boskiej Wspomożenia z 1901 r. Obok ołtarza warto również zwrócić uwagę na dwa orły krążące nad trzema wężami symbolizującymi zaborców. Kaplica "Na Wodzie" została uwzględniona wśród obiektów znajdujących się na Szlaku Architektury Drewnianej w Małopolsce.

Ojców
Wędrując po Ojcowie trudno nie ulec urokowi ojcowskiej zabudowy uzdrowiskowej i wypoczynkowej powstałej głównie pod koniec XIX i w pierwszym 30-leciu XX w. W jednym z budynków znajduje się obecnie Muzeum Regionalne PTTK. Atrakcją miejscowości są również ruiny średniowiecznego zamku, wzniesionego w połowie XIV w. jako warownia dla obrony stołecznego Krakowa.

Zniszczony częściowo w połowie XVII w. został odbudowany i był zamieszkały do pocz. XX w. Usytuowany na wyniosłym wzgórzu, wzniesiony z miejscowego kamienia wapiennego, panuje nad Doliną Prądnika.

Dla turystów poszukujących wyciszenia i wędrówki po mniej obleganych trasach, warto polecić spacer Doliną Sąspowską. Jej dnem, które jest wielką łąką, płynie potok Sąspówka odznaczający się dużą czystością wody, a sama dolina jest drugą co do wielkości w Ojcowskim Parku Narodowym.

Występuje tu duże nagromadzenie źródeł (Harcerza, Spod Graba, Ruskie, źr. im. W. Filipowskiego), zbocza są porośnięte są lasem, z którego wyłaniają się liczne skałki kryjące w sobie jaskinie.

Od Doliny Sąspowskiej, odchodzi kilka mniejszych dolinek i wąwozów (Słupianka, Koziarnia) oraz znajdujący się po przeciwnej stronie doliny wąwóz Jamki, obfitujący w liczne jaskinie. W Wąwozie Koziarnia leży jaskinia o tej samej nazwie, w której znajduje się Obserwatorium Sejsmologiczne PAN. W górnym odcinku doliny ulokowana jest wieś Sąspów (źródło Sąspówki znajduje się przy kościele).

Tłok w ojcowskim krajobrazie

Położony w Dolinie Prądnika Ojcowski Park Narodowy to wspaniałe miejsce na rodzinną wycieczkę, a nawet na popołudniowy wyjazd z zatłoczonej krakowskiej aglomeracji. Jednak bliskość Ojcowa i stolicy Małopolski to także spory problem. Nie chodzi tu tylko o docierające z Krakowa i Śląska zanieczyszczenie powietrza, choć bez wątpienia stanowi ono pierwszoplanowe zagrożenie dla elementów jurajskiego krajobrazu. Kłopotem OPN-u jest wzrastający z roku na rok ruch samochodowy, zwłaszcza w dni wolne od pracy i przedłużone weekendy. Dwa parkingi - w centrum Ojcowa (przy zamku) i w Pieskowej Skale są bardzo szybko zapełniane i pojazdy zatrzymują sie wzdłuż drogi, zwłaszcza w rejonie skrzyżowania na Złotą Górę i przy kaplicy w Ojcowie.

Nie każdego turystę skusi także spacer zatłoczonymi szlakami, a na pewno nie pozwoli na relaks i odpoczynek wśród jurajskich krajobrazów. Jeśli więc planujemy odpocząć i zrelaksować się w Ojcowie, warto wygospodarować czas na wycieczkę do Doliny Prądnika w dzień roboczy.

Przez Ojcowski Park Narodowy biegnie kilka szlaków turystycznych, więc każdy może wybrać cos dla siebie, dostosowując wycieczką do swoich potrzeb i kondycji uczestników.

Ojcowski Park Narodowy, założony w 1956 roku, jest pod względem zajmowanej powierzchni na ostatnim miejscu spośród wszystkich parków narodowych w Polsce. Powierzchnia ta obejmuje swym obszarem dolinę rzeki Prądnik w jej środkowym odcinku na długości około 15 km oraz dolinę rzeki Sąspówki i wynosi 2146 ha. W 1981 r. w związku z utworzeniem w woj. krakowskim Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych ustanowiono wokół OPN strefę ochronną o powierzchni 7000 ha. Jej ponowne prawne usankcjonowanie nastąpiło w związku z korektą granic Parku w 1997 r. Powierzchnia strefy ochronnej, zwanej otuliną wynosi 6777 ha.

Zdjęcia własne (oprócz zdjęcia kaplicy "na Wodzie": http://www.drewniana.malopolska.pl/)

Źródła:
http://opn.most.org.pl/dol_sasp.htm
http://www.ojcow.pl/wycieczki/wycieczki_piesze.htm
http://www.opn.pan.krakow.pl/
http://www.drewniana.malopolska.pl/

"Polska niezwykła" - województwo małopolskie , wyd. Demart
Julian Zinkow, „Wyżyna krakowska – panorama turystyczna”, wyd. KAW

Aleksandra Kozłowska